ORAL KONTRASEPTİFLERİN İLAÇ, BİTKİ VE BESİNLERLE ETKİLEŞİMİ

Elif Şahin

Abstract


İstenmeyen gebelik,  insanların geçmişten günümüze çözmeye uğraştıkları sorunlardan biridir. İnsanlar bu problemin üstesinden gelmek için pek çok yöntem geliştirmiştir. Eski dönemlerde bu kullanılan kontraseptif yöntemler, etkisiz ve mantıkdışı olsa da günümüzde kullanılan; hormonal kontraseptifler, rahim içi araçlar, bariyer yöntemleri, cerrahi sterilizasyonlar gibi yöntemlerin, istenmeyen gebeliğin önlenmesindeki yüksek yüzdeli başarısı bilimsel çalışmalar sonucu kanıtlanmıştır.

Oral kontraseptiflerin yüksek yüzdeli korunma başarısı olsa da, her ilaç gibi istenmeyen etkileri de bulunmaktadır. Besin/ilaç ve ilaç/ilaç etkileşimleri bu istenmeyen etkilerin başında gelmektedir. Oluşan bu etkileşim sonucunda, kullanılan ilacın/besinin etkisi değişebileceği gibi oral kontraseptifin etkisi de azalabilmektedir. Ayrıca, bu etkileşim sonucunda, menstüral siklus kanamaları gibi çeşitli fizyolojik aktiviteleri de etkilenebilmektedir.

Bu derlemede oral kontraseptifler ile oral kontraseptiflerin diğer ilaçlarla ve bitki-besinlerle etkileşimleri konusunda bilgiler değerlendirilmiştir. 


Keywords


Kontrasepsiyon; Oral Kontraseptifler; İlaç etkileşimleri; Bitki etkileşimleri; Akılcı İlaç Kullanımı

Full Text:

PDF (Türkçe)

References


Sanhal CY, Ulukuş M, İtil İM. Kontrasepsiyonda Güncel Gelişmeler. Türk Jinekoloji ve Obstetrik Derneği Dergisi. 2012; 2:85-93.

Aksoy M. Etinil Östradiol (0.30 mg) ve Drospirenon (3mg) İçeren Oral Kontraseptiflerin Servikal Mukus Mukoprotein İçeriği Üzerine Etkisi. Tıpta Uzmanlık .Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi; 2010. s1-34.

Gürbay A, Giray B, Hıncal F. Kombine Oral Kontraseptifler: Riskleri ve Yararları. Turkiye Klinikleri J Med Sci. 1997; 17: 1-14.

Yıldırım B. İsteyerek Doğum Yapmış Kadınlarla Plansız Doğum Yapmış Kadınların Sosyodemografik Özellikleri Ve Aile Planlaması Bilgi Düzeylerinin Karşılaştırılması. Tıpta Uzmanlık Tezi. Göztepe Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği Koordinatörlüğü; 2008. s1-44.

T.C. Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü. Aile Planlaması Yöntemi Uygulama Rehberi. (internet) T.C. Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü Yayını. (Alıntı: 03.02.2017) s: 181-183 Erişim Adresi: http://sbu.saglik.gov.tr/Ekutuphane/Yayin/32.

Adalı E, Yıldızhan R, Ataman O. Acil Kontrasepsiyon. Van Tıp Dergisi.2008; 15:34-39.

Çolakoğlu H. Gençlerin Acil Kontrasepsiyon Yöntemlerine İlişkin Bilgi Uygulama ve Hizmet Gereksinimleri. Yüksek Lisans Tezi. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Doğum-Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı; 2011. s14-27.

Gültomruk M. Oral Kontraseptiflerin Ovaryum Matriks Metalloproteinazları İle Etkileşimlerinin Morfolojik Olarak Değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü; 2009. s3-11.

Köşüş A, Köşüş N, Çapar M. Acil Kontrasepsiyon. Genel Tıp Dergisi.2007; 17: 131-136.

Demir C, Tıraş B, Gökmen O, Dilbaz B, Yeniel Ö. Oral Kontrasepsiyon Klavuzu. 2012 (internet) (Alıntılama: 20.12.2017) Türk Jinekoloji ve Obstetrik Derneği, s: 11-54 Erişim Adresi: http://www.tjod.org/wp-content/uploads/2013/05/oral_kontrasepsiyon_kilavuzu.pdf.

Çayan A. 15-49 Yaş Evli Kadınların Aile Planlaması Yöntemlerine İlişkin Tutumlarının Kullandıkları Kontraseptif Yöntemler İle İlişkisi. Yüksek Lisans Tezi. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Doğum-Kadın Sağlığı Ve Hastalıkları Hemşireliği Anabilim Dalı; 2009. s 28-33.

Kurtuluş H. Aile Planlaması Danışmanlığı Verilmesinin Yöntem Seçimine Etkileri. Uzmanlık Tezi. Sağlık Bakanlığı Dr. Lütfi Kırdar Kartal Eğitim Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği; 2009. s: 20-41.

T.C. Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü. Aile Planlaması Danışmanlığı için Resimli Rehber. T.C. Sağlık Bakanlığı Ana Çocuk Sağlığı ve Aile Planlaması Genel Müdürlüğü Yayını; 2010. S: 1-50.

Burkman R, Schlesselman JJ, Zieman M. Safety Concerns and Health Benefits Associated with Oral Contraception. Am J Obstet Gynecol. 2004; 190(4 suppl): 5-22.

Oğuz, Y. Antihipertansif Tedavide İlaç Etkileşimleri. (İnternet üzerinden ders notu). GATA Nefroloji Bilim Dalı; (Alıntı 08.01.2017) Erişim Adresi:

http://www.turkhipertansiyon.org/egitim_doc/12ilac_etkilesimleri.pdf.

Turgut C. İskemik İnmede Risk Faktörleri Ve Toast Sınıflaması. Uzmanlık Tezi. Sağlık Bakanlığı Taksim Eğitim ve Araştırma Hastanesi Nöroloji Kliniği; 2005. s: 2-18.

Baktır, G. Hormonal Kontrasepsiyon, (İnternet üzerinden ders notu). İstanbul Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, Farmakoloji Anabilim Dalı; 1992 (Alıntı 08.01.2017) s: 53-69.

Aktay G, Hancı İ, Balseven A. İlaç Etkileşimleri Ve Hekim Sorumluluğu. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi. 2003; 7: 261-264.

Demirkan K. Yoğun Bakımda Klinik Eczacının Rolü. Hacettepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Yoğun Bakım Dergisi. 2003; 3(3):182-188.

Gürbüz İ. Oral Kontraseptiflerin İlaçlar ve Bitkisel İlaçlar ile Etkileşimleri. Eczacı Dergisi.2004 Şubat; 7:18-24.

Ceran, N. Antibiyotiklerle İlişkili İlaç Etkileşimleri. (İnternet üzerinden ders notu). (Alıntı 08.01.2017) Erişim Adresi:

http://www.klimik.org.tr/wp-content/uploads/2012/02/1082011112050-ht1jjbxwhhqv.pdf.

Gözü, R. Tüberküloz İlaç Yan Etkileri ve Klinik Yaşam. (İnternet üzerinden ders notu). Uludağ Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Göğüs Hastalıkları Anabilim Dalı, (Alıntı 01.12.2016) s:2-5 . Erişim Adresi: http://www.klimik.org.tr/wp-content/uploads/2012/02/982011125215-Oktay_Gozu.pdf.

Bilgiç H, Karadağ M. Tüberküloz. Türk Toraks Derneği Dergisi.2010; 11: 295-395.

Aşcı H, Özkula S. Terapötik İndeksi Dar Olan İlaçlarda Etkileşimler. Süleyman Demirel Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi.2016; 23(1): 26-34.

Yüksel N. Sitokrom P450 Enzim Sistemi ve İlaç Etkileşimleri. Klinik Psikiyatri Dergisi. 2001; 1: 5-16.

Fındıklı Bölge Guatr Araştırma ve Tedavi Merkezi. Rize İli İyi İlaç Uygulamaları Rehberi (İnternet). 06.11.2008 (Alıntı Ara 2016). Erişim Adresi:

http://www.fgam.gov.tr/dosyalar/201201031030_RHB.01%20%C4%B0Y%C4%B0%20%C4%B0LA%C3%87%20UYGULAMALARI%20REHBER%C4%B0.doc.

Kaya Temiz, T. Kontrasepsiyon Yöntemleri. (İnternet üzerinden ders notu).İzmir Katip Çelebi Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, Farmakoloji Anabilim Dalı. (Alıntı: 22.01.2017) Erişim Adresi: http://slideplayer.biz.tr/slide/3662286/.

Şimşek ŞA, Ölmez-Şalvarlı H, Çekiç T, Gürpınar Z, Sinanoğlu E, Ural E. Dental Girişim Yapılacak Hastalara Farmakolojik Yaklaşım. Journal of Istanbul University Faculty of Dentistry. 2013; 33(1234): 191-202.

Sarıgöl E, Aydın M. Akılcı Olmayan Antibiyotik Kullanımı Sorunu. Türkiye Akılcı İlaç Kullanımı Bülteni. 2015; 2 (10): 11-19.

Kelicen Uğur , EP. Tetrasiklinler. (İnternet üzerinden ders notu). Hacettepe Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi, Farmakoloji Anabilim Dalı. (Alıntı: 03.02.2017) Erişim Adresi: http://yunus.hacettepe.edu.tr/~pkelicen/Tetrasiklinler.ppt .

İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi. İlaç-İlaç Etkileşimi Listesi. (İnternet) Ekim 2011 (Alıntı: Mart 2017) Erişim Adesi:

http://docplayer.biz.tr/6219759-Ilac-ilac-etkilesim-listesi.html.

Bacon JF, Shenfield GM. Pregnancy Attributable To İnteraction Between Tetracycline And Oral Contraceptives. British Medical Journal. 1980; 293

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC1600166/pdf/brmedj00005-0027b.pdf. Erişim Tarihi: 11.02.2017

Sabers A. Pharmacokinetic İnteractions Between Contraceptives And Antiepileptic Drugs. Seizure. 2008 Mar;17(2):141-4.

Türk Nöroloji Derneği. Epilepsi Rehberi. (internet) 2015 (Alıntı: Ocak 2017). Erişim Adresi:

http://www.noroloji.org.tr/TNDData/Uploads/files/epilepsi.pdf.

Doğdu S. Epilepsi Hastalığı ve Tedavi Yöntemleri. Bitirme Ödevi. Erciyes Üniversitesi Eczacılık Fakültesi. 2013; s: 21-26.

Bölükbaşı N. Antiepileptik İlaçların Tiroid Hormon Düzeyleri Ve Serum Biyokimyasına Etkileri. Doktora Tezi. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü. 2009; s: 7-27.

Vanlı Yavuz EB, Baykan B. Epilepsi Tedavisinde Güncel Yaklaşımlar. Klinik Gelişim Dergisi.2015; 39-43. Erişim Tarihi: http://www.klinikgelisim.org.tr/kg_10_1/6.pdf

Carter, M. Anti-HIV İlaçları. (İnternet); 2010. (Alıntı: Şub 2017). s:32-40 Erişim Adresi:

http://www.aidsmap.com/files/file1004344.pdf.

Yamantürk P. Antibiyotik-Diğer İlaç/Besin Etkileşimleri. Ankem Dergisi. 2001; 15: 443-446.

Saraçoğlu F, Biberoğlu K. Gebelik ve Epilepsi. Kadın Doğum Dergisi. 2007; 1: 1336-1338.

Çetin M. Psikiyatrik Uygulamada İlaç Etkileşimleri. Klinik Psikofarmakoloji Bülteni. 1999; 9(2): 78-85.

Gezmen-Karadağ M, Türközü D, Topağaç Kapucu D. Bitkiler ve İlaç Etkileşimleri. Göztepe Tıp Dergisi.2013; 28(4): 164-170.

Hypericum perforatum;

https://www.google.com.tr/search?q=hypericum+perforatum&source=lnms&tbm=isch&sa=X&ved=0ahUKEwiX9a_GnujTAhWkA5oKHVugDzQQ_AUICigB&biw=1536&bih=759

Erişim Tarihi: 29.04.2017

Şarışen Ö, Çalışkan D. Fitoterapi: Bitkilerle Tedaviye Dikkat (!). Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi. 2005; 14(8): 182-187.

Wu CH, Wang CC, Kennedy J. Changes in Herb and Dietary Supplement Use in the US adult population: A comparison of the 2002 and 2007 National Heath Interview surveys. Clinical Therapeutics. 2011; 33(11): 1749-58.

Bacanlı M, Başaran N, Başaran A. İlaç- Bitkisel İlaç Kullanımının Toksikolojik Sonuçları. (İnternet üzerinden ders notu). Hacettepe Üniversitesi, Eczacılık Fakültesi. (Alıntı:12.03.2017) S:17-20

Erişim Adresi:

https://www.researchgate.net/profile/Merve_Bacanli/publication/255979368_ILAC-BITKISEL_ILAC_KULLANIMININ_TOKSIKOLOJIK_SONUCLARI_TOXICOLOGIC_EFFECTS_OF_THE_USE_OF_DRUG-HERBAL_MEDICINES/links/0046352135ffcb9808000000/ILAC-BITKISEL-ILAC-KULLANIMININ-TOKSIKOLOJIK-SONUCLARI-TOXICOLOGIC-EFFECTS-OF-THE-USE-OF-DRUG-HERBAL-MEDICINES.pdf?origin=publication_detail

LOETTE Tablet; Kullanma Talimatı (İnternet) Tem 2016; (Alıntı: Şub 2017). Erişim Adresi:

http://www.pfizer.com.tr/sites/g/files/g10026971/f/201607/LOETTE%20film%20tablet_KUB.pdf.

Carter C, Boyd M, Nelson M. Drug İnteractions With Dietary Supplements, America’s pharmacist. 2012 May: 46-48.

Parlakpınar H. Alternatif Tıp. Hayattan Damlalar Dergisi. 2012; 28-30.

Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü. 2013 Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması. (İnternet) Kasım 2014 (Alıntı: Haziran 2017). s: 75-94 Erişim Adresi :

http://www.hips.hacettepe.edu.tr/tnsa2013/rapor/TNSA_2013_ana_rapor.pdf


Refbacks

  • There are currently no refbacks.